Architektura jako księga pamięci. Jak Instytut Polonika ratuje wspólne dziedzictwo?
Dr Anna Rudek-Śmiechowska, szefowa Programu Strategicznego Badania w POLONIKA i profesor Michał Pszczółkowski, badacz, specjalista w zakresie architektury byli gośćmi podcastu na platformie Radio ZET. Analizowali oni znaczenie polskiej architektury poza granicami kraju. Wyjaśniali, dlaczego ochrona zabytków jest fundamentem tożsamości narodowej. Rozmowa skupiła się na wyzwaniach, jakie stawia nowoczesna konserwacja oraz na roli badań w zachowaniu ciągłości kultury.
Kluczowym aspektem działalności badawczej jest postrzeganie zabytków dawnej Rzeczypospolitej jako wspólnej spuścizny wielu narodów. Opieka nad tymi obiektami łączy dziś Polaków, Ukraińców, Litwinów i Białorusinów. Staje się ona przestrzenią do dialogu opartego na wzajemnym szacunku do wielokulturowej przeszłości. Równie istotne jest śledzenie losów polskiej emigracji w Europie Zachodniej oraz w obu Amerykach. Instytut przypomina o wybitnych inżynierach i architektach oraz artystach, których wkład w kulturę światową był ogromny. Często ich nazwiska pozostają anonimowe dla współczesnego odbiorcy. Ratowanie niszczejących artefaktów to nie tylko hołd dla ich kunsztu, ale konieczność ocalenia fundamentów naszej wspólnej pamięci
Dzisiejsza misja ratowania polskich śladów za granicą łączy wiedzę historyczną z precyzją najnowszych technologii. Instytut Polonika wdraża innowacyjne rozwiązania takie jak skanowanie laserowe 3D. Dzięki temu powstają bezcenne kopie cyfrowe zabytkowych obiektów. Jest to szczególnie istotne w przypadku budowli zagrożonych zniszczeniem w wyniku konfliktów zbrojnych lub z powodu upływu czasu. Eksperci wykorzystują także nieszablonowe narzędzia, aby dotrzeć do młodszych pokoleń. Media społecznościowe służą jako platforma do wymiany wspomnień oraz pozyskiwania dokumentów z prywatnych archiwów rodzinnych. Wykorzystuje się również platformę Minecraft do edukacji poprzez interakcję i budowanie wirtualnych replik zabytków. Ważnym elementem działań jest współpraca z pasjonatami. Pozwala ona wypełniać białe plamy, w historii które przez wiele dekad pozostawały w sferze tematów zakazanych.
Pełna rozmowa na ten temat jest dostępna na stronie player.radiozet.pl
Dziedzictwo kulturowe, które nie zna granic | Słuchaj Radio ZET
