Wystawa „Harcerze ziemi łódzkiej – bohaterowie z Katynia, Charkowa, Miednoje, Bykowni”
13 kwietnia 2026 roku do Łodzi powróciła wystawa „Harcerze ziemi łódzkiej – bohaterowie z Katynia, Charkowa, Miednoje, Bykowni” zrealizowana przez wolontariuszy Centrum Dialogu Kostiuchnówka Chorągwi Łódzkiej ZHP.
Zbrodnia katyńska jest jednym z najtragiczniejszych doświadczeń w historii Polski. Wiosną 1940 roku funkcjonariusze NKWD zamordowali blisko 22 tysiące obywateli II Rzeczypospolitej, przede wszystkim oficerów Wojska Polskiego, ale także nauczycieli, naukowców, urzędników i działaczy społecznych. Była to świadoma próba zniszczenia polskich elit, której skutki przez wiele lat odczuwało całe państwo i społeczeństwo. Wśród ofiar znaleźli się również harcerze oraz instruktorzy harcerscy związani z ziemią łódzką.
W okresie II Rzeczypospolitej przynależność do harcerstwa była naturalnym etapem społecznej i patriotycznej edukacji. Wielu instruktorów i byłych harcerzy lub skautów walczyło w Legionach Polskich i brało udział w wojnie polsko-bolszewickiej. Z szeregów harcerskich rekrutowało się także wielu oficerów, a także żołnierzy, którzy walczyli we wrześniu 1939.
Ekspozycja przywołuje pamięć o pomordowanych wóczas harcerzach i instruktorach harcerskich z ziemi łódzkiej. Przedstawia ich sylwetki, życie rodzinne i zawodowe oraz ich wkład w pracę Związku Harcerstwa Polskiego. Wśród przywołanych na planszach wystawy sylwetek znajduje się m.in. harcmistrz Stefan Szletyński - współtwórca łódzkiego harcerstwa, działacz niepodległościowy, uczestnik wojny w 1920 roku, pedagog i komendant Łódzkiej Chorągwi Harcerzy. Do grona tego należą także Antoni Czapliński, ceniony polonista, profesor łódzkiego gimnazjum, a także bracia Hugon i Konstanty Zachertowie, którzy wprowadzali w Łodzi idee skautingu.
Wystawę zrealizowali wolontariusze Centrum Dialogu Kostiuchnówka Chorągwi Łódzkiej ZHP dzięki dofinansowaniu Narodowego Instytutu Polskiego Dziedzictwa Kulturowego za Granicą „Polonika” w Warszawie w ramach programu „Polskie dziedzictwo kulturowe za granicą – wolontariat. Edycja 2025”. Bezpośrednim impulsem do jej przygotowania było ogłoszenie przez Sejm RP roku 2025 „Rokiem Polskich Bohaterów z Katynia, Charkowa, Miednoje, Bykowni i innych miejsc" Po raz pierwszy pokazano ją w listopadzie 2025 roku w Izbie Pamięci Centrum Dialogu Kostiuchnówka w Ukrainie. Następnie została zaprezentowana w Urzędzie Wojewódzkim w Łodzi podczas gali podsumowującej obchody Roku Katyńskiego i w Radomsku w trakcie Wojewódzkiego Konkursu Katyńskiego.
Dzięki współpracy organizatorów ze Stowarzyszeniem Rodzina Katyńska w Łodzi oraz Łódzkim Kuratorium Oświaty ekspozycja jest obecnie udostępniana zainteresowanym środowiskom z Łodzi i województwa łódzkiego.
.
